Sal10232018

KALBİ BESLEYEN DAMAR HASTALIKLARI, RİSK FAKTÖRLERİ VE TEŞHİS YOLLARI

Kullanıcı Oyu:  / 0
En KötüEn İyi 

Kalp krizi (myokard infarktusü), tanı ve tedavisinde son yıllarda sağlanan gelişmelere rağmen hala ciddi ölüm ve sakatlık sebebidir. Ülkemizde de ve sanayileşmiş ülkelerde de durum böyledir. Koroner arter hastalığının risk faktörleri değiştirebilenler ve değiştirilemeyenler olarak diye ikiye ayrılır.

Değiştirilebilen risk faktörleri;            

- Sigara           
- Yüksek Tansiyon           
- Kolesterol Yüksekliği           
- Exercise Eksikliği           
- Kilo           
- Diyabet Hastalığı (Kalp damar hastalığı eşdeğeri)           
- Stres           
- Aşırı alkol alımı, uyuşturucu kullanımı           
- HDL Kolesterol düşüklüğü           
- Trigliserid Yüksekliği                       

 Değiştirilemeyen risk faktörleri;            

- Ailede koroner arter hastalığı öyküsü olanlar           
- Cinsiyet           
- Yaş            

Ayrıca trigliserid yüksekliği, Lipoprotein A, Homosistin yüksekliği gibi başka risk faktörleri de vardır.            

Her insan merak eder acaba kalp damar hastalığı riskim nedir diye; işte size cevap!           

O ZAMAN RİSKİNİZİ BULMAK İÇİN TESTE HAZIRMISINIZ?            

Göğüs ağrısı ve kalp krizi geçirmişseniz riskiniz yüksektir. Doktorunuza başvurmalısınız. Riskinizin yüksek olması için kalp sorunlarının ve belirtilerinin olması gerekli değildir.            

Kolesterolünüz yüksek ise ve aşağıdaki sorulardan iki veya daha fazlasına ‘EVET’ diyorsanız riskiniz yüksektir.

 

                                                                                                                                          EVET   HAYIR 
 
 
 
1) Erkek ve 45 yaş üstünde misiniz?                                                                                          0          0
2) Kadın ve 55 yaş üstünde misiniz?                                                                                          0          0
3) Babanız veya erkek kardeşiniz 55 yaşında ise veya anneniz
veya ablanız 65 yaşında ise kalp krizi geçirmiş veya kalp hastalığından mı öldü?                            0          0
4) Yüksek LDL (kötü huylu kolesterol)                                                                                       0         0
5) Hipertansiyon hastası mısınız?                                                                                              0         0
6) Sigara içiyor musunuz?                                                                                                        0         0
7) DM hastası mısınız?                                                                                                             0         0
8) Düşük HDL'niz mevcut mu?                                                                                                  0          0

Eğer bu test sonucu yüksek derecede riskiniz tespit edilmişse EKG ve EFOR testi sonrası şüpheli bulunursa myokard perfüzyon sintigrafisi yaptırılabilir. 

Ama kesin tanı için bugün böyle durumlarda hastalığın varlığı veya yokluğunu değerlendirmek için çeşitli teşhis metotları vardır. Kesin tanı için KATETER ANGİOGRAFİ altın standart olarak yerini korumasına rağmen şikayet vermeyen veya hafif şikayet veren fazdaki kalbin damarlarının hastalığının değerlendirilmesinde son yıllarda girişimsel olmayan yöntemlere ihtiyaç duyulmuştur.

Bunlardan bugün koroner anjiyografiyi zorlayan, yerini bana bırak diyen çok kesitli bilgisayarlı tomografi (BT) teknolojisi öne çıkmaktadır. Koroner BT, koroner arterlerin görüntülenmesinde yüksek potansiyele sahip bir yöntem olarak kullanılmaya başlanmıştır.

Kalbin sürekli hareketi, kalbin statik görüntülenmesi teknik olarak zorlaştırır. BT ve MR gibi görüntüleme yöntemleri kardiyovasküler görüntülemede değerli bilgiler verirler. Elektron ışınları (beam), tomografi (EBT) çok kesitli BT, EKG ile görüntüleme ve rekonstriksiyon yöntemlerin geliştirilmesi girişimsel olmayan koroner görüntüleme sağlamıştır. Daha hızlı volüm taraması yapılabilmekte, yüksek uzaysal ve zamansal çözünürlük sağlamaktadır.

Herşeye rağmen kateter angiyografi yüksek uzaysal çözünürlüğü yanı sıra gerektiğinde balon anjiyosu veya stend gibi tedaviye yönelik girişimsel işlemlere imkan tanıması nedeniyle hala GOLD standarttır.

Fakat çok kesitli bilgisayarlı tomografi koroner anjiografi yapılabilecek hasta gruplarıda vardır.  Bunlar;

-         Koroner arter anomalilerinin değerlendirilmesi.
-         Atipik göğüs ağrısı olan hastalar
-         Klinikle uyumsuz ya da şüpheli stres test sonuçları (eforlu EGG, taltum, ekokardiyografi)
-         Stres testi sonucu pozitif çıkan düşük riskli hastalar.
-         Hafif-orta derece koroner kalsiyum skoru olan semptomatik hastalar
-         Stend açıklığının değerlendirilmesi.
-         Greft değerlendirilmesi.
-         Konvansiyonel anjiyografi yapılmasına olanak olmayan hastalar.

Konvansiyonel katater anjiyografi koroner arter hastalığının değerlendirilmesinde aşılamayan uzaysal çözünürlülüğü nedeni ile altın standart olmasına ve damar lümenini ve lümendeki daralmayı göstermesine rağmen damar duvarını görüntüleyememektedir. Oysa ÇKBT koroner arter duvarındaki lezyonları lümende darlığa neden olsun Ya da olmasın gösterebilir. Bu özelliğe sahip diğer görüntüleme yöntemi intravasküler ultrasonografidir. Ancak bu invaziv ve pahalı bir yöntemdir. Manyetik rezonans görüntülemede damar duvarını ve aterosklorotik lezyonların farklı evrelerini gösterebilme özelliğine sahiptir. Ancak kardiyak ve solunuma bağlı hareket artifaktları koroner arterlerin ince kalibrasyonu ve kıvrımlı seyri ve damarların yerleşimi nedeni ile MR görüntüleme henüz yeterince başarılı olmamıştır. Koroner MR anjiyografinin rutin uygulamaya girmesi için daha ileri teknolojik gelişmelere ihtiyaç duyulmaktadır.              

Yağmur yağmadan evvel şimşek habercisidir. Kalp krizi gelmeden evvel EFOR'la veya EFOR'suz göğüste ağrı ve sıkışma oluşmaktadır. Şimşek çakarken yağmur yağacağını anlayarak nasıl şemsiye yanımıza alıyorsak, göğüs ağrısı ve sıkışmada teşhiş açısından yapılacak işlemler yukarıda belirtilmiştir. Tercih şikayeti olanlara bırakılmıştır.